Paul Vlaanderen in Nederland – achtergronden:

Paul Vlaanderen en Ina en Sir Graham
Nico de Jong als Sir Graham, Eva Janssen als Ina en Jan van Ees als Paul Vlaanderen.

Inleiding:

Waarom nog een pagina met achtergronden, als deze site al een startpagina heeft over deze fantastische serie. Over deze hoorspelreeks is zoveel te vertellen dat ik het niet kon laten. Daarnaast is het vooral ook een persoonlijke keuze. Toen mijn grootvader van moeders kant nog leefde, heb ik samen met hem een hele serie van Paul Vlaanderen geluisterd. Hoewel mijn opa er al even niet meer is, denk ik daar nog steeds met veel vreugde aan terug.

Als u in Nederland namelijk iemand spreekt over een hoorspel, zullen de meeste luisteraars die het nog kennen, met grote zekerheid Paul Vlaanderen noemen. De hoorspelen waren in de jaren ’50 en ’60 van de vorige eeuw ongekend populair. Zelfs in deze eeuw heeft men energie gestopt in de hoorspelen met de welbekende detective en zijn vrouw Ina. De ene keer door met behulp van een script een verloren gegaan hoorspel opnieuw uit te brengen, maar anderzijds ook door zelf verhalen te bedenken, waarin Paul en Ina het leven van menig misdadiger weten te verzuren.

Francis Durbridge
Francis Durbridge, auteur van de serie (1912-1998)

Algemeen:

De schrijver Francis Durbridge is de geestelijk vader van Paul Temple, in Nederland dus bekend als Paul Vlaanderen. In 1938 creëerde hij, samen met de journaliste Steve Trent, de figuur Paul Temple. Een detectiveschrijver die zelf ook voor detective speelde. De eerste hoorspelserie, “Send For Paul Temple” genaamd, bleek niet alleen bij de luisteraars van de BBC zeer populair. Andere landen, waaronder Nederland, zagen ook wel iets in de verhalen van Paul en zijn vrouw.

Willem Vogt
Willem Vogt

In Nederland werden de Paul Temple-series onder de titel Paul Vlaanderen tot 1969 geproduceerd en uitgezonden door de AVRO-radio. AVRO-directeur Willem Vogt heeft de naam Paul Vlaanderen bedacht. Vlaanderen zou de naam van de tuinman van Vogt of de jongste bediende van de AVRO zijn geweest. Steve Trent kreeg de naam Ina. Het eerste deel van het verhaal “Spreek met Vlaanderen en het komt in orde” werd op 12-02-1939 uitgezonden onder regie van Kommer Kleijn.

Kommer Kleijn
Kommer Kleijn regisseerde tot aan 1958 de serie.

Doordat men zelfs tot aan 2016 de verhalen van Paul Vlaanderen oppakte en nieuw elan gaf, maakt dat wel duidelijk dat de serie onder de liefhebbers van hoorspelen nog steeds mateloos populair is.

Hoorspelen:

Klikt u hier voor een overzicht van de hoorspelen.
Klikt u hier voor de pagina met aankondigingen in de gidsen van destijds.

Regisseurs:

Tot 1958 werd de regie van de Paul Vlaanderen hoorspelen uitgevoerd door Kommer Kleijn. In 1959 nam Dick van Putten het stokje van hem over met het hoorspel “Paul en Ina Vlaanderen incognito”. Dick van Putten deed de regie tot 1969 met “Paul Vlaanderen en het Alex mysterie“.

Foto overzicht regisseurs:

Kommer KleijnKommer Kleijn
12-06-1893 – 12-09-1982
Regie van 1939 t/m 1958

Dick van PuttenDick van Putten
19-09-1918 – 11-11-2002
Regie van 1959 t/m 1969


Reinier HeidemannReinier Heidemann
22-11-1940
Regie: Het media mysterie

Marlies CordiaMarlies Cordia
25-05-1949 – 02-08-2022
Regie: Dhr. en mevr. Paul Vlaanderen – 2004


Bram van ErkelBram van Erkel
24-07-1932
Regie: Ingonito & Westfield

John BeringenJohn Beringen
15-05-1957
Regie: Z-4 mysterie


Audrey van der JagtAudrey van der Jagt
27-02-1945
Regie: Z mysterie; Gregory mysterie; Op dood spoor

Bert KommerijBert Kommerij
20-06-1964
Regie: Tijdmysterie


Lex PasschierLex Passchier
1976
Regie: Crimezone mysterie
(hoewel de credits naar Dick van Putten gaan)


De muziek:

Voor de oorlog:
De eerste tune voor de Paul Vlaanderen-hoorspelen is afkomstig van Louis Schmidt (1886-1974), de leider van het AVRO-orkest in de jaren ’30. Hij heeft ook de muziek geschreven voor het hoorspel “Het meisje in het roze”, een hoorspel uit 1936 geschreven door Peggy van Kerckhoven. In de Tweede Wereldoorlog ontpopte hij zich tot nazi sympathisant. Onder zijn pseudoniem “Kovacs Lajos” schijnt nog werk bewaard gebleven te zijn.

Louis Schmidt
Louis Schmidt (1886-1974), ook bekend onder zijn pseudoniem ‘Kovacs Lajos’.

Het enige ‘mogelijk’ bewaard gebleven deel van Louis Schmidt’s compositie is het einde van deel 3 “Spreek met Paul Vlaanderen en het komt in orde“:


Na de oorlog:

Koos van de Griend
Koos van de Griend (1905 – 1950)

Na de Tweede Wereldoorlog gebruikte men voor de Paul Vlaanderen hoorspelen de compositie, geschreven door Koos van de Griend. Uit een recentelijke zoektocht (2022) is gebleken dat de tune van “Haal Paul Vlaanderen er weer bij!” (uitgezonden vanaf 17-02-1946) boven water is gekomen, dankzij Gerard Leeuw. Deze tune is ook gecomponeerd door Koos van de Griend, maar zeker een andere compositie dan we inmiddels kennen. U hoort zowel de begin- als de eindtune. Luister hier:


Deze compositie van Koos van de Griend is dus maar één keer gebruikt. Momenteel wordt er nog gezocht naar meer informatie over bovenstaande compositie. Wordt hopelijk vervolgd…

Bij “Paul Vlaanderen grijpt in” (uit oktober 1946) vermeldden de gidsen van destijds uitgebreid over de (nieuwe) compositie van Koos van de Griend. Aangezien het niet altijd gebruikelijk was om zo uitgebreid de bronnen van de muziek te beschrijven, zou je bijna vermoeden dat men bij dit verhaal voor het eerst gebruik maakte van de – inmiddels zo bekende – compositie van Koos van de Griend.

Berichtgeving over de muziek van Koos van de Griend in de AVRO- & KRO gids:
(6 oktober 1946)
(klik op de berichten om te vergroten)

Paul Vlaanderen okt 1946 muziek in gids AVROMelding van de muziek
AVRO gids

Paul Vlaanderen okt 1946 muziek in gids KROMelding van de muziek
KRO gids


U hoort eerst de welbekende aankondiging:


Gevolgd door de eindtune:


Voor de hoorspelen die vanaf 1998 werden uitgebracht, werd veelal deze bekende compositie van Koos van de Griend gebruikt, of een aangepaste versie erop.

Acteurs:

In de eerste 3 verhalen, die werden uitgezonden voor de Tweede Wereldoorlog, speelden Theo Frenkel jr. en Lily Bouwmeester de rollen van Paul Vlaanderen en zijn vrouw Ina. Na de oorlog namen Jan van Ees en Eva Janssen deze honneurs waar tot 1966 in 21 verhalen. In het Alex mysterie van 1969 vervulden Johan Schmitz en Wieke Mullier de rollen van de detective en zijn vrouw. Daarna bleef het stil tot 1998. Vanaf dan hebben verschillende acteurs deze hoofdrollen opgepakt.

Foto overzicht Paul en Ina:

Theo Frenkel jrTheo Frenkel jr.
16-05-1916 – 02-02-1993
Paul in serie 1 t/m 3

Lily Bouwmeester 1939Lily Bouwmeester
02-12-1921 – 14-02-1998
Ina in serie 1 t/m 3


Jan van EesJan van Ees
02-03-1896 – 23-10-1966
Paul van 1946 – 1966

Eva JanssenEva Janssen
28-11-1911 – 20-08-1996
Ina van 1946 – 1966


Johan Schmitz 1935Johan Schmitz
27-12-1909 – 31-10-1991
Paul in Alex (1969)

Wieke MulierWieke Mullier
21-03-1935
Ina in Alex (1969)


Eric van der DonkErik van der Donk
20-06-1929 – 04-12-2021
Paul in het Media mysterie



Bert BijlBert Bijl
05-05-1948
Paul Vlaanderen en het Z-4 mysterie
(Regie: John Beringen)

Esther DijkemaEsther Dijkema
onbekend
Paul Vlaanderen en het Z-4 mysterie
(Regie: John Beringen)





“Luister naar Paul Vlaanderen” van Frits Enk:


De documentaire “Luister naar Paul Vlaanderen” van Frits Enk.
De documentaire werd gepubliceerd in Synopsis van augustus 2007.

“De spelleiding heeft… Kommer Kleijn”:

Een kwart eeuw hoorspel in Nederland, gehoord en gezien door Rob Geraerds.

Via onderstaande link kunt u hoofdstuk 7 lezen uit dit boek van 1954, waarin Paul Vlaanderen de hoofdrol heeft.

Klik hier voor de link naar hoofdstuk 7 over Paul Vlaanderen.

In relatie tot:

Onderstaand vindt u hoorspelen of andere media/verhalen waarin Paul en Steve/Ina niet direct een rol spelen, maar waarin de verhalen op enigerlei wijze een relatie hebben met hun verhalen of de auteur.

Hoorspelen:
– Inspecteur Versteeg en de Britse bezoekers – 2011
– Inspecteur Versteeg en de moord op een dooie diender – 2007

Boeken:

Paul Temple boeken:In het Nederlands:Relatie met Paul:
Send for Paul Temple (1938)De RuitenboerJa
Paul Temple and the Front Page Men (1939)De Mannen van de voorpaginaJa
News of Paul Temple (1940)Het Z-mysterieJa
Paul Temple Intervenes (1944)Het mysterie van de markiesJa
Send for Paul Temple Again! (1948)Paul Vlaanderen trekt van leerJa
The Tyler Mysterie (1957)Het Tyler-mysterieJa
East of Algiers (1959)Ten oosten van AlgiersJa
Paul Temple and the Kelby Affair (1970)De zaak KelbyJa
Paul Temple and the Harkdale Robbery (1970)Het Harkdale-mysterieJa
The Geneva Mystery (1971)Het Genève-mysterieJa
The Curzon Case (1971)Ja
Paul Temple and the Margo Mystery (1986)Het Margo-mysterieJa
Paul Temple and the Madison Case (1988)De zaak MadisonJa
Paul Temple and the Conrad Case (1989)Ja
Tim Frazer boeken:
The World of Tim Frazer (1962)De wereld van Tim Frazer
Tim Frazer Again (1964)
Tim Frazer Gets the Message (1978)
Overige boeken:
Back Room Girl (1950)
Beware of Johnny Washington (1951)Herschreven versie van "Send for Paul Temple"
Design for Murder (1951)Gebaseerd op "Paul Temple and the Gregory Affair"
The Other Man (1958)De andere man
A Time of Day (1959)Er is een kind ontvoerd
The Scarf (1960)De sjaal
Portrait of Alison (1962)Portret van Allison
My Friend Charles (1963)Mijn vriend Charles
Another Woman’s Shoes (1965)Wie de schoen past, wordt vermoord
Gebaseerd op "Paul Temple and the Gilbert Case"
The Desperate People (1966)De laatste uitweg
Dead to the World (1967)De zegelringGebaseerd op "Paul Temple and the Jonathan Mystery"
My Wife Melissa (1967)Melissa
The Pig-Tail Murder (1969)De haarvlecht
A Man Called Harry Brent (1970)
Bat out of Hell (1972)
A Game of Murder (1975)
The Passenger (1977)
Breakaway (1981)De ontsnapping
The Doll (1982)Het verdwenen portret
House Guest (1982)
Deadly Nightcap (1986)
A Touch of Danger (1989)
The Small Hours (1992)
Sweet Revenge (1994)
Fatal Encounter (2002)

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *